در مورد ریشه باستانی قوم لُر نظرها و دیدگاههای زیادی ارائه شده است که آنها را میتوان به سه گروه دسته بندی کرد:

1- لُرها آریایی و پارس نژاد هستند

2. لُرها آریایی و ماد نژاد هستند

3. لُرها از نژاد واحد عیلامی-کاسیتی و بومی ایران هستند که چند ده هزار سال قبل از مهاجرت آریایی ها در ایران سکونت داشته اند.

قابل ذکر است در اصل لُر علاوه بر لُرهای لک، لُرهای فیلی، لُرهای بختیاری،لُرهای ثلاثی، لُرهای کهگیلویه و بویر احمدی، لُرهای ممسنی، لٌرهای لیراوی، لُرهای دشتی و دشتستانی، در برگیرنده ی گویش های زیر است (الف): گویش های کنونی اچمی( شامل گویش کومزاری در کشور عمان و گویشی که بیشتر ساکنان جنوبی استان فارس وغرب هرمزگان شامل شهرستان‌های بستک،گراش،لارستان،خنج و روستای بلغان و قسمتهایی از بندرلنگه،گاوبندی(پارسیان)، بندرخمیر و...بدان سخن می گویند )؛ (ب): گویش های دزفولی، شوشتری و بهبهانی. از لحاظ ساختاری و واژگانی در لُری بودن این زبان ها و گویش های اچمی و دزفولی- شوشتری- بهبهانی هیچ شک و شبهه ای نیست.

طرفداران آریایی و پارسی یا مادی نژاد دانستن لُرها بزرگترین شاهد تایید کننده شان اشتراکات زبانی بین لُرها و زبانهای پارسی و مادی است حال آنکه بسیاری بر این باورند که زبان تعیین کننده نژاد نیست و مساله ای سیاسی است. ممکن است قوم یا ملتی به دلایل مختلف سیاسی مغلوب ملتی دیگر شده و به ناچار و یا در طول سالیان متمادی به دلایل سیاسی و دلایل فرهنگی وابسته به سیاسی، مجبور به دگرگونی و تعییر زبان شده اند همانگونه که مصری ها بعد از تسلط اعراب زبانشان به عربی تغییر یافت.

طرفداران این نظر که "لُرها از نژاد واحد عیلامی-کاسیتی و بومی ایران هستند که چند ده هزار سال قبل از مهاجرت آریایی ها در ایران سکونت داشته اند" موارد ذیل است:

1. بررسی های ژنتیکی که اخیر انجام شده و حاکی از این است که لُرها بازماندگان نياد واحد عیلامی-کاسیتی هستند.

2. مطابقت جعرافیایی: محل سکونت عیلامیان باستان دقیقا مناطق لُرنشین از هرمزگان و فارس تا ایلام کنونی است.

3. شباهت واژگان اصیل لُری با زبان عیلامی: واژگانی مثل " سی" به معنای برای که در همه مناطق لُرنشین و همه ی گویش های لُری وجود دارد و کاملا عیلامی است و در سایر زبانهای آریایی وجود ندارد.

نتیجه گیری

با توجه به مطالب و ادله های ذکر شده در بالا می توان منطقی ترین نظر در مورد نژاد و تبار مردمان لُر را این دانست که لُرها بازماندگان عیلامیان و کاسیان هستند که زبانشان به دلیل تسلط طولانی مدت و دوهزار و چند صد ساله آریایی ها بر آنهادچار دگرگونی شده است و مانند مصری ها مجبور به پذیرش زبانی دیگر شده اند. باید بدانیم که با اینکه لُرها به دلایل سیاسی و فرهنگی مجبور به پذیرش زبانهای آریایی شده اند ولی همچنان واژگان اصیل عیلامی و خوزی که ادامه ی زبان عیلامی ها بوده است را حفظ کرده اند. واژگان عیلامی نظیر:

"ﭘِﯿﺎ ‏" به معنای ﻣﺮﺩ،"ﻣِﯿﺮَ" ‏ ‏به معنای ﺷﻮﻫﺮ،"لا "‏ به معنای ﻃﺮﻑ،"ﺷﮏ" ‏به معنای ﺗﮑﺎﻥ ﻭ ﻟﺮﺯﺵ، "ﺗﯿﻪ" به معنای ﭼﺸﻢ،"ﭘِﺖ" به معنای ﺩﻣﺎﻍ، "ﺗول" به معنای ﭘﯿﺸﺎﻧﯽ، "ﮔَﭗ" ‏به معنای ﺑﺰﺭﮒ،"شکت" به معنای خسته وبیحال